Niet afwachten, maar afwegen

13 maart, 2026
Digitale soevereiniteit toetsbaar gemaakt door DICTU
Als voorvechter van de digitaal weerbare samenleving verwelkomt NOREA het nieuwe Toetsingsinstrument Soevereiniteit Clouddiensten van DICTU. Dit is een voorbeeld van een overheidsorganisatie die proactief handelt in plaats van af te wachten, precies wat deskundige partijen nu zouden moeten doen. Het instrument biedt een praktische, transparante aanpak om objectief vast te stellen in hoeverre een clouddienst voldoet aan soevereiniteitseisen. Organisaties krijgen zo inzicht in hoeveel controle zij over hun data en processen behouden, wat helpt bij weloverwogen keuzes.
Cloudafhankelijkheid gemeten langs vijf begrijpelijke dimensies
Het bijzondere van het DICTU-instrument is dat het cloudafhankelijkheid meet langs vijf begrijpelijke dimensies. Deze vijf factoren geven samen een integraal beeld van risico’s en autonomie. NOREA ziet de meerwaarde van deze benadering:
  1. Juridisch: Onder welke wetgeving valt de data (bijv. Europese regels versus extraterritoriale wetten)?
  2. Data & AI: Wie heeft toegang tot de data en waar staat die opgeslagen? Hoe transparant zijn gebruikte algoritmen?
  3. Technologie: Is er sprake van vendor lock-in? Ondersteunt de dienst open standaarden voor overstappen?
  4. Operationeel: Heeft de organisatie controle op continuïteit en servicelevels of kunnen aanbieders dit eenzijdig veranderen?
  5. Mens: Is er voldoende zicht op screening, training en certificering van het IT-personeel?
Deze multidimensionale kijk maakt concreet wat eerder abstract was en is daarmee een krachtig hulpmiddel.

In het huidige klimaat van toenemende dreigingen is zo’n praktisch toepasbaar instrument onmisbaar. Steeds meer organisaties zijn cloudafhankelijk, dus is het essentieel te weten in hoeverre je op je aanbieder kunt vertrouwen. Het DICTU-instrument helpt afhankelijkheidsrisico’s te minimaliseren door objectief te meten hoeveel controle een organisatie behoudt. 

Zoals Do Trinh (NOREA Taskforce Digitale Autonomie) opmerkt: “NOREA benadrukt het belang van samenwerking en kennisdeling om digitale weerbaarheid te versterken. We roepen op tot gezamenlijke actie en kennisdeling. Laten we de urgentie aangrijpen om Nederland digitaal weerbaarder te maken. Het is bemoedigend om te zien dat kennis en inzichten op deze wijze gedeeld worden; dit is belangrijk voor het versterken van de digitale weerbaarheid.”

Geschreven door
Peter van der Leij
Peter van der Leij
Contentmanager NOREA